СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ

И.С. Сейтасанов; Е.М. Қалыбекова; Т.С. Ишангалиев; Ұ.Қ. Оңласын; Е.К. Әуелбек

doi:10.37884/1-2023/17

Аңдатпа

Жаңа экономикалық қатынастардың дамуы және меншік нысандарының алуан түрлілігі, су шаруашылығы мен мелиорация саласының техникалық және өндірістік әлеуетінің едәуір төмендеуі суды пайдалану процестерін метрологиялық қамтамасыз етудің түбегейлі жаңа әдістерін әзірлеу қажеттілігін туындатуда. Бұл суару жүйелері мен су шаруашылығы объектілеріндегі суды есепке алу және суды өлшеу саласына қатысты қазіргі таңдағы өзекті мәселелердің бірі болуда. Мақала авторларының зерттеулері бойынша, суару жүйелеріндегі технологиялық процестерді басқарудың отандық автоматтандырылған жүйелерін құру саласындағы белгілі және перспективалық әзірлемелер негізінде қазіргі заманғы жалпы су өлшеу құралдарын қолдана отырып, суару жүйелері үшін ақпараттық - өлшеу кешендерін құру бойынша ұсыныстар жасалынды.

Жаңа экономикалық қатынастардың дамуы және меншік нысандарының алуан түрлілігі, су шаруашылығы мен мелиорация саласының техникалық және өндірістік әлеуетінің едәуір төмендеуі суды пайдалану процестерін метрологиялық қамтамасыз етудің түбегейлі жаңа әдістерін әзірлеу қажеттілігін туындатуда. Бұл суару жүйелері мен су шаруашылығы объектілеріндегі суды есепке алу және суды өлшеу саласына қатысты қазіргі таңдағы өзекті мәселелердің бірі болуда сондықтан осы жұмыста су деңгейін өлшеуге арналған құрылғыны пайдаланудың бағдарламалық құрылымына сипаттамалар беріледі.

суару жүйесі автоматтандыру сенсор суды есепке алу су ағыны су деңгейі су өлшеуіш бекет

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

1. Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына Жолдауы. 2020 жылғы 1 қыркүйек.
2. Сейтасанов И.С., Мелиоративтік жүйелерге су бөлуді жəне есептеуді бақылау тиімділігін арттыратын құрылғылар [Мәтін]/ Сейтасанов И.С., Оңласын Ұ.Қ., Мұханбет Е//Ізденістер, нəтижелер №4 (88) 2020ж. б.122-128.
3. Бочкарев В.Я. Новые технологии и средства измерений, методы организации водоучета на оросительных системах [Мәтін]/. Новочеркаск, 2012.
4. Налойченко А.О. Применение простейших водомерных сооружений водоучета и технических средств нормированного водораспределения для целей рационального использования воды на орошение [Мәтін]/ Налойченко А.О., Атаканов А.Ж.//Кыргыз. НИИ ирригации. Бишкек 2009.
5. А.Г. Шеров. Водоучет в малых каналах [Мәтін]/ Международная научно-практическая конференция, 2016. б-268-270
6. Kenichi T. Ultrasonic pulse-Doppler flow meter application for hydraulic power plants./ Kenichi T. Michitsugu M., Takeshi S., Toshimasa K.// Flow Measurement and Instrumentation №19, 2008. р-155–162
7. Richard W. Jones. A method for comparing the performance of open channel velocity-area flow meters and critical depth flow meters.//Flow Measurement and Instrumentation №13. 2002, р-285–289
8. Т.К. Иманалиев, О.К. К вопросу автоматизации водохозяйственных объектов в Республике Казахстан./ Т.К. Иманалиев, О.К. Карлыханов Тараз: 2016, с-291-293 .
9. Карлыханов О.К. Опыт автоматизации процессов водоучета и вододелении на примере Кызылординского гидроузла./ Карлыханов О.К., Стульнев В.И., Ли М.А., Бакбергенов Н.Н., Тараз: 2015, с-175.
10. Такенов Ж. Обзор «Водные ресурсы Казахстана в новом тысячелетии», Такенов Ж, Сарсембеков Т., Мирхашимов И.// Алматы: ПРООН, 2004. с-23 .
11. Пайдалы модельге патент № 7346. 12.08.2022 "Су айдындарының су деңгейі туралы ақпаратты қабылдауға, түрлендіруге және беруге арналған құрылғы".
12. Джереми Блума, Изучаем Arduino: инструменты и методы технического волшебства. 2-е издание, Книга для освоения Arduino от А до Я. с-79.

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2023. СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ. Izdenister natigeler. 1 (97) (Mar. 2023), 145–155. DOI:https://doi.org/10.37884/1-2023/17.

(1)СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ. Izdenister natigeler 2023, No. 1 (97), 145-155. https://doi.org/10.37884/1-2023/17.

СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ. (2023). Izdenister Natigeler, 1 (97), 145-155. https://doi.org/10.37884/1-2023/17

СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 1 (97), p. 145–155, 2023. DOI: 10.37884/1-2023/17. Disponível em: https://kazvetjournal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/170. Acesso em: 15 sep. 2026.

“СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ”. 2023. Izdenister Natigeler, no. 1 (97) (March): 145-55. https://doi.org/10.37884/1-2023/17.

“СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ” (2023) Izdenister natigeler, (1 (97), pp. 145–155. doi:10.37884/1-2023/17.

[1]“СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ”, Izdenister natigeler, no. 1 (97), pp. 145–155, Mar. 2023, doi: 10.37884/1-2023/17.

“СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ”. Izdenister Natigeler, no. 1 (97), Mar. 2023, pp. 145-5, https://doi.org/10.37884/1-2023/17.

“СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ”. Izdenister natigeler, no. 1 (97) (March 30, 2023): 145–155. Accessed September 15, 2026. https://kazvetjournal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/170.

1.СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ. Izdenister natigeler [Internet]. 2023 Mar. 30 [cited 2026 Sep. 15];(1 (97):145-5. Available from: https://kazvetjournal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/170

1.СУ РЕСУРСТАРЫН БАСҚАРУДА ПАЙДАЛАНЫЛАТЫН, ҚАШЫҚТЫҚТАН БАСҚАРАТЫН ҚҰРЫЛҒЫНЫҢ БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ. Izdenister natigeler. 2023;(1 (97):145-155. doi:10.37884/1-2023/17

[1] 1. Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына Жолдауы. 2020 жылғы 1 қыркүйек.

[2] 2. Сейтасанов И.С., Мелиоративтік жүйелерге су бөлуді жəне есептеуді бақылау тиімділігін арттыратын құрылғылар [Мәтін]/ Сейтасанов И.С., Оңласын Ұ.Қ., Мұханбет Е//Ізденістер, нəтижелер №4 (88) 2020ж. б.122-128.

[3] 3. Бочкарев В.Я. Новые технологии и средства измерений, методы организации водоучета на оросительных системах [Мәтін]/. Новочеркаск, 2012.

[4] 4. Налойченко А.О. Применение простейших водомерных сооружений водоучета и технических средств нормированного водораспределения для целей рационального использования воды на орошение [Мәтін]/ Налойченко А.О., Атаканов А.Ж.//Кыргыз. НИИ ирригации. Бишкек 2009.

[5] 5. А.Г. Шеров. Водоучет в малых каналах [Мәтін]/ Международная научно-практическая конференция, 2016. б-268-270

[6] 6. Kenichi T. Ultrasonic pulse-Doppler flow meter application for hydraulic power plants./ Kenichi T. Michitsugu M., Takeshi S., Toshimasa K.// Flow Measurement and Instrumentation №19, 2008. р-155–162

[7] 7. Richard W. Jones. A method for comparing the performance of open channel velocity-area flow meters and critical depth flow meters.//Flow Measurement and Instrumentation №13. 2002, р-285–289

[8] 8. Т.К. Иманалиев, О.К. К вопросу автоматизации водохозяйственных объектов в Республике Казахстан./ Т.К. Иманалиев, О.К. Карлыханов Тараз: 2016, с-291-293 .

[9] 9. Карлыханов О.К. Опыт автоматизации процессов водоучета и вододелении на примере Кызылординского гидроузла./ Карлыханов О.К., Стульнев В.И., Ли М.А., Бакбергенов Н.Н., Тараз: 2015, с-175.

[10] 10. Такенов Ж. Обзор «Водные ресурсы Казахстана в новом тысячелетии», Такенов Ж, Сарсембеков Т., Мирхашимов И.// Алматы: ПРООН, 2004. с-23 .

[11] 11. Пайдалы модельге патент № 7346. 12.08.2022 "Су айдындарының су деңгейі туралы ақпаратты қабылдауға, түрлендіруге және беруге арналған құрылғы".

[12] 12. Джереми Блума, Изучаем Arduino: инструменты и методы технического волшебства. 2-е издание, Книга для освоения Arduino от А до Я. с-79.