TYPES OF CONTAMINANTS AND THEIR CONTENT IN VEGETABLE OILS

Н.Е.  Альжаксина*; A.B.  Dalabaev; K.Z.  Zhunussova; K.A.  Baigenzhinov; N.Zh.  Muslimov

doi:10.37884/1-2022/07

Аңдатпа

Мақалада тамақ өнеркәсібінде жиі кездесетін ластаушы заттар топтары қарастырылады. Сондай-ақ, өсімдік майларындағы ластаушы заттардың нәтижелері ұсынылған, бұл моноглицеридтердің, диглицеридтердің және триглицеридтердің концентрациясының кең спектрін көрсетеді. Дезодорация процесінің әртүрлі технологиялық параметрлері осындай көптеген мәндерге әкеледі және осы қосылыстардың құрамын төмендетуге бағытталған технологияларды одан әрі зерттеу мен дамытуды қажет етеді. Ластаушы заттардың жіктелуі ұсынылған, ластаушы заттардың жекелеген топтары толығырақ қарастырылған, сонымен қатар Тамақ өнімдеріндегі ластаушы заттардың алдын-алу және алдын-алу бойынша негізгі шаралар келтірілген. Сондықтан Тамақ өнімдеріндегі қоспалар мен ластаушы заттар туралы білім үлкен практикалық маңызға ие және тамақ қауіпсіздігінің маңызды мәселесі болып саналады. Тағамдық және биологиялық құндылығы жоқ немесе толығымен улы болып табылатын тамақ өнімдерінде қоспалардың болуы адам денсаулығына қауіп төндіреді. Осылайша, осы қосылыстарды тұтынумен байланысты қауіптерді азайту үшін ластаушы заттардың құрамын төмендетудің тиімді технологиялық әдістерін жасау қажет, оларды тек өндірісте ғана емес, сонымен қатар өнеркәсіптік ауқымда да қолдануға болады. Өсімдік майларындағы ластаушы заттарды азайтудың маңызды процестерінің бірі-әртүрлі еріткіштерді қолдана отырып, майды тазарту процесін жақсарту.

глицидил эфирлері, өсімдік майлары, ластаушы заттар, дезодорация, тамақ өнімдері, микотоксиндер, тазарту процесі, қоспалар

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

1. Cheng W.W., Liu G.Q., Wang L.Q., Liu Z.S. Glycidyl Fatty Acid Esters in Refined Edible Oils: A review on formation, occurrence, analysis, and elimination methods / Compr. Rev. Food Sci. F.- 2017.- 16(2). - P. 263-281.
2. Alexander J. Risks for human health related to the presence of 3 - and 2 monochloropropanediol (MCPD) and their fatty acid esters, and glycidyl fatty acid esters in food / J. Alexander [et al.] // EFSA Journal. - 2016. - Vol. 14, iss. 5: 4426. - P. 1-159.
3. Petrova I.A. Glicidilovye efiry zhirnyh kislot i monohlorpropandioly v pishchevoj produkcii // Konditerskoe i hlebopekarnoe proizvodstvo. - 2019. - № 11-12 (184). - S. 18-20.
4. Nesterova E.A. Problema kontaminantov processa // Otnoshenie otrasli. - 2019. - Vypusk № 5. - 217 s.
5. Pudel F. 3-MCPD - and glycidyl esters can be mitigated in vegetable oils by use of short path distillation / F. Pudel [et al.] // Eur. J. Lipid Sci. Technol. - 2015. -Vol. 118, iss. 3. - P. 396-405.
6. Nikulina A.V. Primenenie fermentativno-alkalimetricheskogo sposoba dlya identifikacii slivochnogo i pal'movogo masel / A.V. Nikulina, T.I. Parygina, T.A. Kuchmenko // Vestnik Voronezhskogo gosudarstvennogo universiteta inzhenernyh tekhnologij. - 2018. - №80. - S. 240-244.
7. Custodio-Mendoza J.A., Carro A.M., Lage-Yusty M.A., Herrero A., Valente I.M., Rodrigues J.A. et al. Occurrence and exposure of 3-monochloropropanediol diesters in edible oils and oil-based foodstuff s from the Spanish market // Food Chem. - 2019. - Vol. 270. - P. 214-222.
8. Gibon V. Oil Modification: Solution of Problem for 3-MCPD / GE Mitigation // Euro Fed Lipid. - 2017. - P. 14-19.
9. Ozcagli E., Alpenunga V., Fenga S., Berktas M., Tsitsimpikou S., Wilks M.F. et a1. Effects of 3- monochloropropane-1,2-diol (3-MHPD) and its metabolites op DNA damage and repair under in vitro conditions / Food Chem Toxicol. - 2016. - 89 p.
10. Compendium of food additive specifications // FAO JEFCA Monographs. - 2016. - 992 p.
11. Gao B., Li Y., Huang G., Yu L. Fatty acid esters of 3-monochloropropanediol: a review // Annu. Rev. Food Sci. Technol. - 2019. - Vol. 10. - N 1. - P. 259-284.
12. Tiong S.H., Saparin N., Teh H.F., Ng T.L.M., Md Zain M.Z.B., Neoh B.K. et al. Natural Organochlorines as precursors of 3-monochloropropanediol esters in vegetable oils // J. Agric. Food Chem. - 2018. - Vol. 66. - N 4. - P. 999-1007.
13. Yao Y., Cao R., Liu W., Zhou H., Li Ch., Wang Sh. Molecular reaction mechanism for the formation of 3-chloropropanediol esters in oils and fats // J. Agric. Food Chem. - 2019. - Vol. 67. - N 9. - P. 2700-2708.
14. Aasa J., Vare D., Motwani H.V., Jenssen D., Tornqvist M. Quantification of the mutagenic potency and repair of glycidol-induced DNA lesions / Mutat Res Genet Toxicol Environ Mutagen. - 2016. - 805 p.

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2022. ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ. Izdenister natigeler. 1 (93) (Mar. 2022), 52–60. DOI:https://doi.org/10.37884/1-2022/07.

(1)ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ. Izdenister natigeler 2022, No. 1 (93), 52-60. https://doi.org/10.37884/1-2022/07.

ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ. (2022). Izdenister Natigeler, 1 (93), 52-60. https://doi.org/10.37884/1-2022/07

ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 1 (93), p. 52–60, 2022. DOI: 10.37884/1-2022/07. Disponível em: https://kazvetjournal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/81. Acesso em: 15 sep. 2026.

“ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ”. 2022. Izdenister Natigeler, no. 1 (93) (March): 52-60. https://doi.org/10.37884/1-2022/07.

“ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ” (2022) Izdenister natigeler, (1 (93), pp. 52–60. doi:10.37884/1-2022/07.

[1]“ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ”, Izdenister natigeler, no. 1 (93), pp. 52–60, Mar. 2022, doi: 10.37884/1-2022/07.

“ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ”. Izdenister Natigeler, no. 1 (93), Mar. 2022, pp. 52-60, https://doi.org/10.37884/1-2022/07.

“ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ”. Izdenister natigeler, no. 1 (93) (March 30, 2022): 52–60. Accessed September 15, 2026. https://kazvetjournal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/81.

1.ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ. Izdenister natigeler [Internet]. 2022 Mar. 30 [cited 2026 Sep. 15];(1 (93):52-60. Available from: https://kazvetjournal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/81

1.ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ КОНТАМИНАТТАРДЫҢ МӨЛШЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ. Izdenister natigeler. 2022;(1 (93):52-60. doi:10.37884/1-2022/07

[1] 1. Cheng W.W., Liu G.Q., Wang L.Q., Liu Z.S. Glycidyl Fatty Acid Esters in Refined Edible Oils: A review on formation, occurrence, analysis, and elimination methods / Compr. Rev. Food Sci. F.- 2017.- 16(2). - P. 263-281.

[2] 2. Alexander J. Risks for human health related to the presence of 3 - and 2 monochloropropanediol (MCPD) and their fatty acid esters, and glycidyl fatty acid esters in food / J. Alexander [et al.] // EFSA Journal. - 2016. - Vol. 14, iss. 5: 4426. - P. 1-159.

[3] 3. Petrova I.A. Glicidilovye efiry zhirnyh kislot i monohlorpropandioly v pishchevoj produkcii // Konditerskoe i hlebopekarnoe proizvodstvo. - 2019. - № 11-12 (184). - S. 18-20.

[4] 4. Nesterova E.A. Problema kontaminantov processa // Otnoshenie otrasli. - 2019. - Vypusk № 5. - 217 s.

[5] 5. Pudel F. 3-MCPD - and glycidyl esters can be mitigated in vegetable oils by use of short path distillation / F. Pudel [et al.] // Eur. J. Lipid Sci. Technol. - 2015. -Vol. 118, iss. 3. - P. 396-405.

[6] 6. Nikulina A.V. Primenenie fermentativno-alkalimetricheskogo sposoba dlya identifikacii slivochnogo i pal'movogo masel / A.V. Nikulina, T.I. Parygina, T.A. Kuchmenko // Vestnik Voronezhskogo gosudarstvennogo universiteta inzhenernyh tekhnologij. - 2018. - №80. - S. 240-244.

[7] 7. Custodio-Mendoza J.A., Carro A.M., Lage-Yusty M.A., Herrero A., Valente I.M., Rodrigues J.A. et al. Occurrence and exposure of 3-monochloropropanediol diesters in edible oils and oil-based foodstuff s from the Spanish market // Food Chem. - 2019. - Vol. 270. - P. 214-222.

[8] 8. Gibon V. Oil Modification: Solution of Problem for 3-MCPD / GE Mitigation // Euro Fed Lipid. - 2017. - P. 14-19.

[9] 9. Ozcagli E., Alpenunga V., Fenga S., Berktas M., Tsitsimpikou S., Wilks M.F. et a1. Effects of 3- monochloropropane-1,2-diol (3-MHPD) and its metabolites op DNA damage and repair under in vitro conditions / Food Chem Toxicol. - 2016. - 89 p.

[10] 10. Compendium of food additive specifications // FAO JEFCA Monographs. - 2016. - 992 p.

[11] 11. Gao B., Li Y., Huang G., Yu L. Fatty acid esters of 3-monochloropropanediol: a review // Annu. Rev. Food Sci. Technol. - 2019. - Vol. 10. - N 1. - P. 259-284.

[12] 12. Tiong S.H., Saparin N., Teh H.F., Ng T.L.M., Md Zain M.Z.B., Neoh B.K. et al. Natural Organochlorines as precursors of 3-monochloropropanediol esters in vegetable oils // J. Agric. Food Chem. - 2018. - Vol. 66. - N 4. - P. 999-1007.

[13] 13. Yao Y., Cao R., Liu W., Zhou H., Li Ch., Wang Sh. Molecular reaction mechanism for the formation of 3-chloropropanediol esters in oils and fats // J. Agric. Food Chem. - 2019. - Vol. 67. - N 9. - P. 2700-2708.

[14] 14. Aasa J., Vare D., Motwani H.V., Jenssen D., Tornqvist M. Quantification of the mutagenic potency and repair of glycidol-induced DNA lesions / Mutat Res Genet Toxicol Environ Mutagen. - 2016. - 805 p.